Depresja u dzieci i młodzieży – jak ją rozpoznać i jak pomagać?
23 lutego obchodzimy Ogólnopolski Dzień Walki z Depresją. To ważna okazja, aby zwrócić uwagę na problem, który dotyka coraz większej liczby dzieci i młodzieży w Polsce. Według badań, nawet co piąty nastolatek może doświadczać objawów depresyjnych, a liczba diagnozowanych przypadków wciąż rośnie. Depresja to poważne zaburzenie, które nie jest tylko „gorszym nastrojem”, ale chorobą wymagającą profesjonalnej pomocy.
Wczesne oznaki depresji u dzieci i młodzieży
Rozpoznanie depresji u dziecka lub nastolatka bywa trudne, ponieważ jej objawy mogą przypominać naturalne zmiany emocjonalne związane z okresem dorastania. Warto jednak zwrócić uwagę na następujące sygnały:
- Obniżony nastrój – dziecko często wydaje się smutne, przygnębione lub drażliwe.
- Wycofanie społeczne – unika kontaktów z rówieśnikami, izoluje się od rodziny.
- Utrata zainteresowań – brak chęci do angażowania się w ulubione wcześniej aktywności.
- Problemy ze snem – trudności z zasypianiem, częste budzenie się lub nadmierna senność.
- Zmiany w apetycie – nagła utrata lub wzrost masy ciała.
- Trudności w nauce – spadek koncentracji, pogorszenie ocen, brak motywacji.
- Myśli samobójcze – w skrajnych przypadkach dziecko może mówić o braku sensu życia, samookaleczać się lub podejmować próby samobójcze.
Jak rodzice mogą pomóc swojemu dziecku?
Jeśli zauważasz u swojego dziecka niepokojące objawy, ważne jest, aby zareagować jak najszybciej. Oto kilka kroków, które mogą pomóc:
- Rozmawiaj i słuchaj – okazuj zainteresowanie, pytaj o samopoczucie, nie bagatelizuj problemów.
- Zapewnij poczucie bezpieczeństwa – dziecko musi wiedzieć, że może liczyć na Twoje wsparcie bez względu na wszystko.
- Unikaj oceniania i krytykowania – zamiast mówić „weź się w garść”, spróbuj okazać zrozumienie i współczucie.
- Zachęcaj do aktywności – ruch i hobby mogą pomóc w poprawie nastroju, ale nie zmuszaj dziecka na siłę.
- Obserwuj i reaguj – jeśli objawy utrzymują się dłużej niż dwa tygodnie, warto skonsultować się ze specjalistą.
Gdzie szukać pomocy?
Jeśli podejrzewasz, że Twoje dziecko może cierpieć na depresję, skontaktuj się z psychologiem, pedagogiem szkolnym lub lekarzem rodzinnym. Poradnie psychologiczno-pedagogiczne, takie jak nasza w Tucholi, oferują bezpłatne wsparcie diagnostyczne i terapeutyczne. W poważniejszych przypadkach konieczna może być konsultacja psychiatryczna i terapia farmakologiczna.
Pamiętajmy, że depresja nie jest oznaką słabości, a chorobą, którą można skutecznie leczyć. Im wcześniej zostanie rozpoznana, tym większa szansa na powrót do zdrowia i poprawę jakości życia dziecka. Bądźmy czujni i otwarci na potrzeby najmłodszych – ich dobrostan emocjonalny jest kluczowy dla przyszłości nas wszystkich.
WAŻNE TELEFONY
Antydepresyjny Telefon Forum Przeciw Depresji tel. 22 594 91 00 (czynny w każdą środę – czwartek od 17.00 do 19.00)
Telefon zaufania dla osób dorosłych w kryzysie emocjonalnym tel. 116 123 (poniedziałek-piątek od 14:00-22:00, połączenie bezpłatne)
Telefon Zaufania dla Dzieci i Młodzieży tel. 116 111 (czynny 7 dni w tygodniu, 24 h na dobę)
ITAKA – Antydepresyjny telefon zaufania tel. 22 484 88 01 (czynny od poniedziałku do piątku od 15:00 do 20:00)